Beweegwijsheid is onze vertaling van ‘physical literacy’. Het beschrijft onze relatie met bewegen en sport gedurende ons leven. De meerwaarde ervan is met name de holistische benadering. Alle aspecten uit verschillende componenten van beweegwijsheid zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden en moeten worden bekeken in hun samenhang.
De vier componenten van beweegwijsheid.
Beweegwijsheid kijkt niet alleen naar wat mensen kunnen, maar ook wat mensen willen en weten, en hoe mensen zich elkaar verhouden tijdens het bewegen en sporten. Samen vormen dit de vier componenten van beweegwijsheid. Het is daarbij niet gewenst om te focussen op een afzonderlijke component.
kunnen
(de fysieke component): in staat zijn te bewegen – motorische vaardigheden en andere fysieke mogelijkheden, bijvoorbeeld kracht, uithoudingsvermogen, lenigheid;
willen
(de psychologische component): zelfvertrouwen hebben in eigen bewegen en sporten, motivatie ontwikkelen, leren omgaan met uitdagingen en teleurstellingen;
verhouden
(de sociale component): zich weten te verhouden tot anderen tijdens het bewegen en sporten, samen bewegen beleven, omgaan met verschillende niveaus en vormen van deelname aan beweeg- en sportactiviteiten;
weten
(de cognitieve component): welke vorm van bewegen en sport past bij je? Weten om te gaan met veranderende omstandigheden/contexten en kennis over (spel)regels.
De kenmerken van beweegwijsheid
Naast de vier componenten kent beweegwijsheid ook een aantal kenmerken. De belangrijkste kenmerken van beweegwijsheid zijn:
Uniek en persoonlijk
de relatie met bewegen en sport, en de waarde die iemand daaraan hecht, verschilt van persoon tot persoon.
Inclusief
beweegwijsheid is voor iedereen toegankelijk, met of zonder beperking, met elke achtergrond en op iedere leeftijd.
Normvrij
de ontwikkeling van het individu staat centraal, niet een bepaalde norm.
Dynamisch en continu
beweegwijsheid beschrijft een dynamisch en continu proces dat gedurende het leven verandert. Het ontstaat uit de ervaringen die iemand opdoet gedurende het leven in de verschillende contexten en omgeving waarin iemand zich bevindt (bijvoorbeeld de schoolomgeving, thuisomgeving en sportomgeving).
Gedeelde verantwoordelijkheid
voor de ontwikkeling van beweegwijsheid is een bepaalde mate van stimulans en positieve ondersteuning nodig.
Wilt u meer lezen over beweegwijsheid? Over de toegevoegde waarde, de Nederlandse context en de ontwikkelingen in landen om ons heen?
Trefzeker en beweegwijsheid
Trefzeker helpt je om de beweegwijsheid van leerlingen in kaart te brengen. Met Trefzeker kan de gymdocent een motiverend en persoonlijk gymrapport opstellen die alle componenten van beweegwijsheid bevat. Daarbij kan er ook een beweegadvies worden opgesteld met sporten die goed bij het kind passen op basis van wat het kind wil, kan en hoe het zich verhoudt tijdens sporten en bewegen.
Aan de slag!
Wil je meer weten over hoe je Trefzeker kunt inzetten in jouw lessen? Neem dan contact met ons op voor een gratis demo. Samen kijken we hoe de tool aansluit bij de behoeften van gymdocent, leerling en ouder.
